• Opdrachtgever
  • Provincie Fryslân
  • Locatie
  • Friesland
  • Schaal
  • L
  • Periode
  • 2009-2016
  • Partners
  • NEXT Architects
  • SmitsRinsma adviseurs

De opgave voor het vormgeven van De Centrale As (N356) en de landschappelijke inpassing daarvan in het nationaal landschap de Noordelijke Friese Wouden hebben wij opgevat als een eigentijdse culturele opgave. Niet alleen ontwerpen aan de kunstwerken en de weg zelf, maar ook aan het ‘ontvangende’ landschap eromheen.

Aanleiding

De aanleg van de 25 km lange nieuwe autoweg vanaf de N31 tot aan de rondweg Dokkum is een bijzonder project dat het Nationaal Landschap De Noardlike Fryske Wâlden doorsnijdt. Belangrijk uitgangspunt was de weg niet ‘weg te stoppen’, maar juist het contrast op te zoeken en de weggebruiker het prachtige landschap te tonen. 

Slingerweg

De weg zelf is terug­houdend vormgegeven als een eigentijdse slingerweg, tegelijkertijd is fors ingezet op versterking van de bestaande landschappelijke karakteristiek. Zo is er nadrukkelijk vormgegeven aan de ruimtelijke overgangen tussen het open veenweidegebied (verwijderen beplanting) en het besloten houtwallen- en singellandschap (aanplant en versterking singelstructuren tot in ruime omgeving van de weg).

Schema 'groene' verbindingen
Landschapskaart
Bodemkaart
Hoogtekaart
Nationaal landschap

Weg en landschappen op één lijn

In de visie op de vormgeving en inpassing van de weg is ingezet op contrast, een tegenstelling tussen weg en landschap. Door een heldere keuze te maken voor de eigen identiteit van zowel landschap als weg en het contrast tussen beide te benutten wordt de ervaring van weg en landschap versterkt.

Onderdoorgang Doniaweg
Ecologische verbindingszone
Viaduct
Fietsbrug de Heidestreek
Hopover
Fietsbrug
Hopover

Aanpak

H+N+S werkte in samenwerking met NEXT architects aan de landschappelijke inpassing en vormgeving van weg & kunstwerken, fietsbruggen en hop overs, voor de Centrale As (N365). H+N+S maakte het Voorlopig Ontwerp weg & kunstwerken, het beplantingsplan en is betrokken geweest bij het opstellen van de aanbestedingsdocumenten en controle & begeleiding van de aannemers in de Definitief Ontwerpfase en de uitvoeringsfase.

Profiel van de weg door kleilandschap
Profiel van de weg door het kamerlandschap
Profiel van de ecologische verbinding Falom
Profiel lanen

Resultaat

Paspoorten en bouwstenen

Om de weg een sterke identiteit te geven is de vormgeving van de kunstwerken op elkaar afgestemd. Door de kunstwerken in te delen in vormfamilies is er een sterke samenhang en interessante sequentie. Voor de generieke elementen zijn bouwstenen ontwikkeld. Er is rekening gehouden met de beleving vanaf de weg enerzijds en de beleving vanuit het landschap anderzijds. De kunstwerken krijgen een heldere hoofdvorm, waardoor ze los komen van het landschap.

Fietsbrug & vleermuizen hopover

Integrale vormgeving hop overs

Naast de belevingswaarde hebben de singelstructuren ook een belang­rijke geleidende functie voor vleermuizen. Middels sonar gebruiken ze de beplanting als vliegroute. Om de continuïteit van de vliegroutes te kun­nen waarborgen worden grote bomen in de zij- en middenberm aange­plant om als natuurlijke oversteekplaats (hop over) te kunnen fungeren. 

Donkerte leidend

In een vroeg stadium in het ontwerpproces is in samenwerking met Arup een lichtplan opgesteld voor het gehele tracé. In het integrale verlichtingplan is het behoud van de donkerte leidend. Uitgangspunt is zo min mogelijk wegverlichting. Hierdoor blijft energieverbruik laag en worden de negatieve effecten op de ecologie beperkt. Er wordt een nachtelijk beeld gecreëerd waarin De Centrale As zelf niet verlicht wordt maar consequent de lokale wegen worden aangelicht.

Meer weten? Wij hebben eraan gewerkt

Frank Talsma projectleider, landschapsarchitect
Lodewijk van Nieuwenhuijze adviseur/projectleider, landschapsarchitect
Yi Dou Technisch tekenaar

Gerelateerd

Project

Landschaps­plan Maasvlakte 2

  • Landscaping
  • Infrastructuur
  • Natuurontwikkeling
Nieuws

Gunning project A1/A27 aan consortium met H+N+S

25 augustus 2016